Ile naprawdę kosztuje zakup mieszkania poza ceną: pełna lista
Cena z ogłoszenia to nie jest kwota, którą wydasz. Do przygotowania jest jeszcze kilka do kilkunastu procent tej sumy, w kilkunastu pozycjach, i część z nich pojawia się dopiero na etapie, na którym nie ma już odwrotu. Poniżej pełna lista, osobno dla rynku wtórnego i pierwotnego.
Najczęstszy błąd przy planowaniu zakupu polega na tym, że cała gotówka idzie na wkład własny, a na koszty okołotransakcyjne nie zostaje nic. Bank nie sfinansuje ich kredytem, bo kredyt hipoteczny finansuje nabycie nieruchomości, a nie podatek od tego nabycia.
Rynek wtórny
Podatek od czynności cywilnoprawnych
Przy zakupie mieszkania od osoby prywatnej płaci się podatek od czynności cywilnoprawnych, 2 procent wartości rynkowej. Pobiera go notariusz przy akcie i odprowadza do urzędu.
Dwie rzeczy warto wiedzieć. Po pierwsze, podstawą jest wartość rynkowa, a nie cena z umowy, więc przy cenie wyraźnie odbiegającej od rynku organ podatkowy może ją zakwestionować i doszacować. Po drugie, istnieją zwolnienia, w tym dla osób nabywających pierwsze mieszkanie — zakres i warunki zmieniały się w ostatnich latach, więc to punkt do sprawdzenia na dzień transakcji. [zakres zwolnienia z PCC dla pierwszego mieszkania — stan na dzień publikacji do potwierdzenia]
Przy zakupie od dewelopera albo od firmy z VAT podatku od czynności cywilnoprawnych nie ma, bo transakcja jest opodatkowana VAT-em zawartym w cenie.
Taksa notarialna
Wynagrodzenie notariusza. Maksymalne stawki określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości i są degresywne: im wyższa wartość, tym niższy procent od nadwyżki. Do taksy dochodzi VAT 23 procent.
Taksa jest maksymalna, więc podlega negocjacji, zwłaszcza przy wyższych wartościach. Warto zapytać o wycenę w dwóch, trzech kancelariach, bo różnice bywają istotne.
Osobno płaci się za wypisy aktu, liczone od strony. Wypisów potrzeba kilka: dla banku, dla sądu, dla urzędu, dla stron.
Opłaty sądowe
- 200 zł za wpis prawa własności do księgi wieczystej;
- 200 zł za wpis hipoteki, jeśli kupujesz na kredyt;
- 100 zł za założenie księgi wieczystej, jeśli lokal jej nie ma;
- 19 zł podatku od czynności cywilnoprawnych od ustanowienia hipoteki [do potwierdzenia stanu na dzień publikacji].
Te kwoty pobiera notariusz razem z aktem i przekazuje sądowi.
Koszty kredytu
Tu rozrzut jest największy i zależy od banku:
- prowizja za udzielenie kredytu, od zera do kilku procent kwoty;
- wycena nieruchomości zlecana przez bank;
- ubezpieczenie nieruchomości od ognia i zdarzeń losowych, wymagane przez cały okres kredytu, z cesją na bank;
- ubezpieczenie na życie, jeśli bank je warunkuje;
- ubezpieczenie pomostowe do czasu wpisu hipoteki do księgi — po wpisie bank ma obowiązek zwrócić pobrane kwoty;
- opłata za wcześniejszą spłatę, jeśli planujesz nadpłacać w pierwszych latach.
Prowizja pośrednika
Zależy od modelu współpracy i tego, kto płaci. Umowa powinna określać stawkę, moment wymagalności i to, za co dokładnie płacisz.
Pozostałe
- odpisy z księgi wieczystej i zaświadczenia;
- przeprowadzka;
- opinia techniczna przy mieszkaniu z rynku wtórnego, jeśli zamawiasz;
- wymiana zamków, pozycja tania i pomijana, a robi się ją zawsze;
- przepisanie liczników i mediów;
- podatek od nieruchomości za bieżący rok, proporcjonalnie.
Rynek pierwotny
Zestaw jest inny.
- Brak podatku od czynności cywilnoprawnych przy zakupie od dewelopera, bo cena zawiera VAT.
- Umowa deweloperska w formie aktu notarialnego — taksa dzielona zwykle po połowie z deweloperem.
- Opłata za rachunek powierniczy, jeśli deweloper ją przenosi na kupującego.
- Wykończenie. To jest pozycja, która wywraca budżet. Mieszkanie w stanie deweloperskim wymaga podłóg, drzwi wewnętrznych, białego montażu, kuchni, malowania i oświetlenia. [widełki kosztu wykończenia za m² — do uzupełnienia danymi rynkowymi]
- Czynsz i media od odbioru, nawet jeśli jeszcze się nie wprowadziłeś.
- Miejsce postojowe i komórka, często sprzedawane osobno i osobno opodatkowane.
Ile trzeba mieć obok wkładu własnego
Praktyczna reguła: przy rynku wtórnym i zakupie na kredyt koszty okołotransakcyjne mieszczą się zwykle w przedziale kilku procent ceny, przy czym największy udział mają podatek od czynności cywilnoprawnych i prowizje.
| Pozycja | Rynek wtórny | Rynek pierwotny |
|---|---|---|
| Podatek od czynności cywilnoprawnych | 2% wartości | nie występuje |
| Taksa notarialna + VAT | tak, negocjowalna | tak, często dzielona |
| Wpis własności do księgi | 200 zł | 200 zł |
| Wpis hipoteki | 200 zł | 200 zł |
| Wycena dla banku | tak | tak |
| Ubezpieczenie nieruchomości | tak | tak |
| Prowizja pośrednika | zależnie od umowy | zwykle brak |
| Wykończenie | zależnie od stanu | zwykle konieczne |
Zanim złożysz ofertę, wypisz te pozycje z konkretnymi kwotami dla swojej transakcji. Nie po to, żeby się zniechęcić, tylko po to, żeby na dzień aktu nie zabrakło kilkunastu tysięcy złotych, których nikt nie planował.
Czego nie widać w kalkulatorach
Dwie rzeczy, które nie są kosztem transakcji, ale są kosztem posiadania i wpływają na to, ile realnie możesz wydać na cenę:
- czynsz administracyjny — różnica między 400 a 900 zł miesięcznie to przy dziesięcioletnim horyzoncie kwota porównywalna z remontem;
- fundusz remontowy i planowane remonty — wspólnota, która za rok zaczyna termomodernizację, podniesie składkę.
Najczęstsze pytania
Zasadniczo nie. Kredyt hipoteczny finansuje nabycie nieruchomości, a koszty okołotransakcyjne pokrywasz z własnych środków, obok wkładu własnego. Część banków dopuszcza podwyższenie kwoty kredytu z przeznaczeniem na wykończenie, ale to inna pozycja i wymaga kosztorysu.
Tak. Rozporządzenie określa stawki maksymalne, więc notariusz może zejść niżej i przy wyższych wartościach nierzadko to robi. Warto zapytać o wycenę w kilku kancelariach, podając wartość transakcji i to, czy jest kredyt.
Ustawowo strony ustalają to między sobą. W praktyce wybiera ten, kto płaci, a płaci zwykle kupujący, więc to jego decyzja. Warto z niej skorzystać, zamiast przyjmować kancelarię wskazaną przez drugą stronę bez sprawdzenia.
Nie w normalnym trybie. Notariusz pobiera go przy akcie i bez zapłaty nie sporządzi czynności. Ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych są instytucją wyjątkową i rozpatrywaną indywidualnie przez organ podatkowy, więc nie planuj transakcji przy takim założeniu.
Skąd te liczby
Do uzupełnienia przed publikacją
- Potwierdzić na dzień publikacji: zwolnienie z PCC przy pierwszym mieszkaniu (zakres, warunki)
- Potwierdzić stawkę PCC od ustanowienia hipoteki
- [widełki] kosztu wykończenia mieszkania w stanie deweloperskim za m², dla Rzeszowa i Warszawy
- Rozważyć kalkulator kosztów zakupu jako osobne narzędzie na stronie
Przy każdej transakcji, którą prowadzimy, rozpisujemy komplet kosztów zanim podpiszesz przedwstępną. Bez niespodzianek u notariusza.
Porozmawiajmy
